Wie geen thuis heeft, telt mee: Utrecht doet voor het eerst mee aan de ETHOS-telling
12 mei 2026
Vandaag, dinsdag 12 mei, is het zover: de teldag voor de ETHOS-telling. In Utrecht en de regio worden vandaag alle mensen geteld die geen volwaardige huisvesting hebben. Dat zijn mensen die op straat slapen of in de opvang verblijven, maar ook mensen die tijdelijk bij vrienden of in een kraakpand wonen. Door deze vormen van verborgen dakloosheid in kaart te brengen, hebben we straks een beter beeld van de situatie in Utrecht. En dat is essentieel voor goed beleid.Steeds meer dakloosheid
Al een aantal jaar zien we dat er steeds meer mensen dakloos zijn en dat de druk op de opvang hoog is. Opvanglocaties zitten vol en doorstromen lukt niet, omdat passende en betaalbare woningen en woonzorgplekken ontbreken. Daardoor blijven mensen langer dan nodig in de opvang en zijn we steeds vaker genoodzaakt om extra opvanglocaties te openen. Dat is kostbaar en lost het probleem niet op. De echte oplossing is duidelijk: ervoor zorgen dat mensen zo snel mogelijk weer een eigen thuis krijgen.
Buiten de boot
Tegelijkertijd vallen steeds meer mensen buiten het systeem. Dat werd ook tijdens de afgelopen koudweerperiode weer pijnlijk zichtbaar. We zagen veel meer mensen met complexe en schrijnende problematiek, gestrande arbeidsmigranten en mensen zonder papieren. Mensen die normaal gesproken niet terechtkunnen in de reguliere opvang, omdat deze vol is of omdat zij volgens de regels geen recht hebben op opvang.
Structurele oplossingen zijn hard nodig
Juist deze groep blijft te vaak buiten beeld. De ETHOS-telling is cruciaal om dit zichtbaar te maken. Guusta van der Zwaart, bestuurder van de Tussenvoorziening: “De resultaten van de ETHOS-telling gaan er hopelijk voor zorgen dat er beter onderbouwd beleid komt dat mensen daadwerkelijk perspectief biedt. Met het Nationaal Actieplan Dakloosheid wil de overheid in 2030 een einde maken aan dakloosheid. Daar lijken we nu ver vandaan. Dus we moeten aan de bak! Structurele oplossingen zijn snel en hard nodig.”
Over de ETHOS-telling
ETHOS staat voor ‘European Typology of Homelessness and Housing Exclusion’. Deze methode wordt in Europa gezien als de best onderbouwde manier om dakloosheid te meten. Binnen de ETHOS wordt dakloosheid gezien als een gebrek aan volwaardige huisvesting. Er zijn verschillende categorieën van dak- en thuisloosheid. Zoals mensen die in de openbare ruimte of de noodopvang verblijven. Maar ook: mensen die in een auto, kraakpand of vakantiewoning wonen. Of met een dreigende uithuiszetting zonder zicht op een nieuwe woonplek.
Sinds 2023 is de ETHOS-telling ieder jaar, in steeds een andere Nederlandse regio. Utrecht doet dit jaar voor het eerst mee. Op 1 dag in het jaar, vandaag dus, tellen alle organisaties en mensen die op één of andere manier betrokken zijn bij dakloze mensen, hoeveel dakloze mensen er zijn. Ook de Tussenvoorziening doet vandaag mee aan de telling. In december 2026 worden de resultaten gepresenteerd.
